Batnandi mönnum er best að lifa

Það er ágætt að hann Sigurður Kári er búinn að átta sig á því að það fyrirfinnst spilling í íslenskum stjórnmálum. Þetta virðist honum nefnilega hafa verið ögn á huldu fyrir rétt rúmum fimm árum síðan.

Þess má geta að sú skýrsla forsætisráðherra sem þarna var til umræðu varð til þess að stofnuð var nefnd um þessi mál, og vinna hennar leiddi til þeirra lagasetningar sem loksins var farið í í árslok 2006 (þið munið; árið sem Sjálfstæðisflokkur, Samfylking og Framsóknarflokkur sættu lagi til að safna styrkjum sem aldrei fyrr á meðan enn gafst færi á því).

Meðal þeirra sem báðu um þessa skýrslu var Jóhanna Sigurðardóttir. Hún var alla tíð ötull talsmaður lagasetningar um styrki til flokkanna, líkt og sjá má til dæmis í hennar framlagi til umræðunnar á þinginu þennan daginn.

Vænd um spillingu og lygar

Af Seðlabanka

Undanfarið hefur borið nokkuð á gagnrýni á fráfarandi stjórn Seðlabankans vegna lána þeirra til viðskiptabanka í undanfara hrunsins. Nú síðast var það Ríkisendurskoðun sem setti út á þetta atriði. Aðrir voru hins vegar fyrri til, og hafa þeir fengið afar bágt fyrir í skrifum þeirra sem teljast mega til þess félagsskapar sem stundum er nefndur 'Náhirðin'. Þar má fyrstan nefna Jón Steinsson, sem nú er keppst um að gera sem tortryggilegastan sem persónu. Hið sama gildir um Gauta B. Eggertsson.

Töluvert minna fer þó fyrir vitrænum efnislegum svörum við þessari gagnrýni. Það er eins og sumir eigi afskaplega erfitt með að halda sig við þetta einfalda efni, sem er lán Seðlabankans til viðskiptabankanna gegn ótryggum veðum. Meðal annars er garfað í málflutningi Jóns Steinssonar fyrir hrun og reynt að gera mikið úr því að hann hafi ekki varað nógu rækilega við hruni. Við því er það eitt að segja að nokkru fyrir hrun áréttaði Jón Steinsson einmitt það atriði sem hann gagnrýnir Seðlabankann fyrir eftir hrun; að í lausafjárkreppu skuli einungis lánað gegn traustum veðum. Hvað þetta atriði varðar hefur því aldrei verið neitt ósamræmi í hans málflutningi - og eru tilraunir til að gera lítið úr persónu hans vegna annars málflutnings hans því þeim mun aumkunarverðari.

Annað sem ég tel ósvarað, svo maður freistist til að draga persónu Davíðs Oddssonar inn í umræðuna (sem er reyndar að vissu leyti réttlætanlegt miðað við að skítmokstur 'Náhirðarinnar' virðist aðallega stundaður í því skyni að verja téða persónu), er af hverju maðurinn sem sagði 0% líkur á að bankarnir myndu lifa af fjármálakrísuna kaus í krafti embættis síns að teygja sig ansi langt til að reyna að halda þeim á floti, m.a. með lánum gegn ótraustum veðum. Af varnarræðunni sem sjá má hér má helst ráða að Seðlabankanum var nauðugur einn kostur, ekki síst vegna þess að bankarnir fegruðu efnahagsreikninga sína. En - enn og aftur - ef Davíð var hvort eð er sannfærður um að bankarnir myndu ekki lifa af, hví þá að láta blekkjast af efnahagsreikningum?

Önnur spurning vaknar síðan þegar þessi málflutningur er skoðaður í ljósi eldri málflutnings sama manns. Þar segir meðal annars:

„Hefðum við haft meira svigrúm hefðum við verið í betri stöðu til að þrýsta á bankana um að draga saman seglin. Við hefðum bæði haft gulrætur og svipu en í raun höfðum við hvorugt."

Málatilbúnaðurinn hér er sumsé í þá veru að Seðlabankinn hafi haft afar takmörkuð völd til að þrýsta á bankana, þó vilji hafi staðið til þess. Þessi lína var töluvert básúnuð af 'Náhirðinni' upp úr hruni og frameftir þessu ári.

Hins vegar segir í Morgunblaðspistlinum sem vísað er í hér fyrir ofan (og sem vafalaust er eftir Davíð):

„Ef Seðlabankinn hefði lýst því yfir að hann veitti ekki lán sem hefðu viðskiptabankana þrjá að veði hefðu þeir orðið að loka fáum mínútum eða klukkustundum síðar. Þá væru sjálfsagt ekki neinir í vafa um hver eða hverjir hefðu komið bönkunum á hausinn!"

Hér er sumsé ekki annað að sjá en að fram sé komin svipan sem sögð var vera ekki til staðar. Samkvæmt þessum málflutningi voru viðskiptabankarnir algjörlega háðir Seðlabankanum upp á að lifa fjármálakreppuna af, og Seðlabankinn hefði því hæglega getað beitt þeim þrýstingi til að þeir drægju úr umsvifum sínum, gegn því að þeir fengju lánað. Engum sögum fer þó af því að þetta hafi verið gert. Hvað veldur þessu misræmi í málflutningi?

Það væri afar fróðlegt að fá að vita hvort 'Náhirðin' hefur einhver svör við þessum spurningum. Hugsanlega er það þó ögn raunhæfari krafa að hún svari fyrst gagnrýninni á lánveitingar Seðlabankans gegn ótryggum veðum á efnislegan og sannfærandi hátt - það verkefni liggur enn fyrir.

Af væli

Pirringur Katrínar þykir mér eiga sér eðlilegar orsakir, þó vissulega séu upphlaup í ræðustól á Alþingi sjaldnast fólki til vegsauka. Ekki var málþóf þingmanna Sjálfstæðisflokksins þó heldur þeim til vegsauka.

Já, því málþóf var það, samkvæmt öllum eðlilegum viðmiðum.

Þetta er lagafrumvarpið sem var til þriðju umræðu í gærkvöldi, og sem kosið var um í morgun, laust fyrir hádegi (samkvæmt vef Alþingis sýnist mér svo vera; og að upphlaup Katrínar hafi þá orðið í morgun). Það snerist sumsé um breytingu á einni prósentutölu.

Eins og sjá má á Alþingisvefnum voru það einungis Sjálfstæðismenn og hinn Frjálslyndi Grétar Mar sem tóku til máls um frumvarpið í gærkvöldi, og þeir gerðu það oft og mikið. Á tímabilunum 19:00-19:21, 20:01-20:54, og 21:07-00:02 'ræddu' þingmenn Sjálfstæðisflokksins (og Grétar Mar stuttlega) þetta 'mjög svo mikilvæga' lagafrumvarp sín á milli í þaula, í töluðu máli jafnt sem söng.

Þessari 'umræðu' lauk síðan með því að frumvarpið var samþykkt samhljóða. Leiðinlegt nokk var söngfuglinn Árni hins vegar meðal fjarstaddra, og fékk því miður ekki færi á að tjá afstöðu sína til málsins með atkvæði sínu.

Maður hlýtur að spyrja að tilgangnum með þessum fíflaskap ...

„Hættið þessu helvítis væli"

Heiðursmaður

Það hlaut að koma að því að einhver færi í prófkjör sem maður þekkir persónulega. Þorvald hef ég þekkt í nokkur ár, og hef ekkert nema gott af honum að segja. Hann er heilsteyptur og skarpgreindur ungur maður, sem á að mínu mati fullt erindi á Alþingi hins Nýja Íslands (eða hvað svo sem menn vilja kalla það). Maður kemur sjaldnast að tómum kofanum hjá honum - hann er með vel mótaðar skoðanir á nánast öllu sem hægt er að láta sér detta í hug.

Segið ekki að kreppan eigi sér ekki sínar björtu hliðar - nú er svigrúm til að endurnýja og endurbyggja. Þorvaldur er maður sem ég treysti til að leggja þar styrka hönd á plóg.

Vill 8. sæti hjá Sjálfstæðisflokki í Reykjavík

Undarleg kæra

Sjáum nú til ...

Frjálshyggjufélagið stendur fyrir gjörningi til að vekja athygli á því að samkvæmt lögum er ólöglegt að selja áfengi án sérstaks leyfis; að hér ríkir ríkiseinokun og forræðishyggja í þeim efnum.

Lögreglan bregst við samkvæmt lögum og heimildum sínum og handtekur "forsprakkann". Í dómnum kemur greinilega fram að hann hafði fengið tilhlíðandi viðvörun áður en gripið var til þess ráðs - enda vissi hann hvort eð er fyrirfram að hann var að brjóta lög.

Í stað þess að sætta sig við þetta og nota í áróðursskyni ("Sko - ef þið reynið að selja áfengi eruð þið handtekin! Hvar er réttlætið í því?")  þá kærir viðkomandi ólögmæta handtöku, og reynir að fara þau rök að þetta hafi í raun ekki verið sala, heldur 'bara' mótmæli og 'tjáning'.

Heldur finnst mér þetta draga tennurnar út mótmælunum.

Var ekki meiningin að brjóta lög vísvitandi, til að vekja athygli á meintu óréttlæti þeirra? Voru viðbrögð lögreglu þá ekki nákvæmlega eins og búast mátti við? Hvaða fútt hefði verið í mótmælunum ef lögregla hefði ekkert aðhafst? Hvað er dramatískara og vekur meiri athygli á málstaðnum en handtaka forsprakkans?

Ef menn vilja mótmæla (sem er yfirleitt hið besta mál) eiga þeir að vera reiðubúnir að taka öllum hugsanlegum afleiðingum sem kunna að hljótast af því. Sérstaklega ef mótmælin fela í sér vísvitandi brot á lögum. Lög eru nefnilega lög, svo lengi sem þau eru í gildi - óháð því hvað fólki kann að finnast um réttmæti þeirra.

Lögregla brást rétt við bjórsölu